Browse By

Η τέχνη της μίμησης

8420068347_a3f9e56697_b

Αυτοί που δεν θέλουν να μιμηθούν τίποτε, δεν παράγουν τίποτε. Salvador Dali

Μίμος: αυτός που έχει την ικανότητα να μιμείται κάποιον ή κάτι, με σκοπό τη διασκέδαση του κοινού. Αλλά είναι μόνο αυτό; Η μίμηση ανήκει μόνο στους επαγγελματίες της τέχνης που κερδίζουν χρήματα ή δόξα από αυτό;

Η απάντηση είναι αρνητική. Την τέχνη της μίμησης την κατέχουμε όλοι μας, αφού από μικρά παιδιά μιμούμαστε τις πράξεις των ανθρώπων που μας ενδιαφέρουν και αυτό είναι ένα πρωταρχικό σημάδι εξελικτικής ανάπτυξης.

Αυτό, διερωτώμαι, χάνεται καθώς μεγαλώνουμε; Αν μπορούσα να απαντήσω θα ήταν νομίζω όχι, αλλά το συγκεκριμένο κομμάτι το αφήνω στα χέρια έμπειρων ψυχολόγων που μπορούν να δώσουν πολύ καλύτερα από εμένα τις επιστημονικές απαντήσεις του.Σε αυτό το άρθρο θα μας απασχολήσει μόνο το καλλιτεχνικό μέρος της μίμησης, αυτό που μπορεί να ξεκινήσει από την εξονυχιστική παρατήρηση κινήσεων και συμπεριφορών και να καταλήξει σε μια μαζική διασκέδαση και παράσταση.

Αρχαία Ελλάδα, Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, Βυζάντιο, σύγχρονη εποχή, η τέχνη αυτή κάθε άλλο παρά σιωπηλή δεν είναι, παρόλο που η μίμηση βασίζεται στη σιωπή. Θα παρουσιάσουμε συνοπτικά τους σημαντικότερους σταθμούς της, ξεκινώντας από που αλλού, από την αρχαία Ελλάδα.

Στην Ελλάδα λοιπόν των αρχαίων χρόνων, η μίμηση, ως θεωρία και πράξη, είχε απασχολήσει πολλούς και ένας εξ αυτών ήταν ο Αριστοτέλης, ο οποίος χώριζε τη μίμηση σε δύο κατηγορίες: σε μίμηση των οπτικών παραστάσεων μέσω σχεδίου και χρώματος και σε μίμηση ανθρώπινων πράξεων μέσω λόγου, μουσικής και χορού. Θεωρούσε ότι η μίμηση, όπως η μελωδία και ο ρυθμός, είναι έμφυτη στον άνθρωπο και ότι προκαλεί ευχαρίστηση, ακόμα κι αν το αντικείμενο της δεν είναι ευχάριστο, επειδή ο θεατής μαθαίνει ν’ αναγνωρίζει.

Εν γένει οι περισσότεροι φιλόσοφοι της εποχής των κλασικών και όχι μόνο χρόνων, κατέληξαν στην θεωρία ότι η μίμηση είναι μια διαδικασία που εμπεριέχει στοιχεία πράξης, γνώσης,  συγκίνησης, αλλά και ηθικής αποτίμησης.

pronomos,1a

roman theatreΣτο θέατρο της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας επικράτησε η μιμική τέχνη και η παντομίμα ως ένα από τα πιο διάσημα είδη καλλιτεχνικού θεάτρου. Ο μίμος της εποχής διακωμωδούσε θέματα από την καθημερινή ζωή χωρίς να παραλείπει την πολιτική σάτιρα. Εκεί θα βρίσκαμε να συμμετέχουν και γυναίκες ηθοποιοί.

 

 

Στο Βυζάντιο το μιμικό θέατρο κατάφερε να επιβιώσει, παρόλους τους εκκλησιαστικούς διωγμούς και περιορισμούς. Ο παντόμιμος image006(351)ήταν ένας βουβός ορχηστής με προσωπίδα που την άλλαζε στην παράσταση και χόρευε ένα θέμα το οποίο εκφραζόταν μουσικά από μία χορωδία η οποία εξηγούσε το περιεχόμενο του παντομιμικού χορού. 

Στις αρχές του 16ου αιώνα καλλιτέχνες έβγαιναν στους δρόμους φορώντας μάσκες με υπερβολικά κωμικά χαρακτηριστικά για να τραβήξουν την προσοχή του πλήθους και να αναδειχθούν οι ακροβατικές και υποκριτικές τους ικανότητες. commedia4-550x365Τον ίδιο αιώνα, εμφανίζεται η γνωστή σε όλους μας ιταλική Κομεντί ντε λα αρτέ. Σ’ αυτήν, προτεραιότητα αποδίδεται στη μιμητική έκφραση, τη χειρονομία, την κίνηση του σώματος και συχνά στη χρήση μάσκας. Σημαντικός σταθμός ανάπτυξης του θεάτρου και της παντομίμας, υπήρξε η Γαλλία με καθοριστική κίνηση, την δημιουργία δύο θεατρικών θιάσων από το βασιλιά Λουδοβίκο και από τον καρδινάλιο Ρισελιέ.

Η σύγχρονη εποχή μας, χαρακτηρίστηκε από τη γέννηση του κινηματογράφου και της κινούμενης εικόνας. Όλοι μας έχουμε δει τις βουβές ταινίες που βασίστηκαν στην μιμητική τέχνη με παραδείγματα διάσημων προσώπων όπως τους: Buster_Keaton, Harold Lloyd, Charlie Chaplin.1000509261001_1824351571001_BIO-Biography-23-Hollywood-Directors-Charlie-Chaplin-115950-SF

file_579787_safety-last-criterion-blu-ray-review-06102013-162158

Την ίδια περίπου περίοδο και λίγο αργότερα εμφανίζεται στην θεατρική σκηνή ο Γάλλος ηθοποιός Marcel Marceau, ο οποίος δημιούργησε το χαρακτήρα «Bip» και με θαυμαστό επαγγελματισμό υπηρέτησε την τέχνη της μίμησης για 60 χρόνια, την οποία αποκαλούσε «τέχνη της σιωπής». Εκείνη την εποχή και με την συμβολή του Marceau, οι μίμοι άρχισαν να εμφανίζονται με μαύρο σακάκι, άσπρο πουκάμισο και λευκό μακιγιάζ στο πρόσωπο.

Marcel_Marceau_-_1974

Σύγχρονοι καλλιτέχνες της τέχνης της παντομίμας είναι οι: Rowan Atkinson με τον χαρακτηριστικό ρόλο του στο Mr Bean.

bean

o Pablo Zibes,

PANTOMIME-PABLO

Oleg Popov,

Oleg_Popov_1979d

Harpo Marx και πολλοί άλλοι.

Harpo_Marx_Silent_Panic_DuPont_Show_1960

Η παντομίμα της σύγχρονης εποχής, τουλάχιστον στην Ελλάδα, θεωρείται μια τέχνη του περιθωρίου, αφού δεν έχει λάβει μια δυναμική θέση στα καλλιτεχνικά δρώμενα της χώρας. Το σίγουρο είναι για όλους μας, ότι πρόκειται για μια τέχνη χωρίς σύνορα η οποία δεν σταμάτησε ποτέ να υπάρχει και να μετέχει ουσιαστικά και δυναμικά σε μια εξελικτική διαδικασία δείχνοντας μας κάθε φορά και μία άλλη πλευρά της.

Επιμέλεια κειμένου: Ελευθερία Βοναπάρτη – Οργάνωση, συγκέντρωση υλικού: Έντουαρτ Τσίκο

Sources:

https://argolikivivliothiki.gr

https://en.wikipedia.org/wiki/Mime_artist

http://www.fhw.gr/chronos/05/gr/culture/1720aesthet_arist.html

http://www.livepedia.gr/index.php/%CE%9C%CE%AF%CE%BC%CE%B7%CF%83%CE%B7

https://theancientwebgreece.wordpress.com/

https://istoriatexnespolitismos.wordpress.com

Please follow and like us:

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *